Η πραγματική ευγένεια είναι αρετή, είτε είσαι νέος, είτε είσαι ενήλικας.

Η ευγένεια που πηγάζει από σωστή εκπαίδευση και κατανόηση, είναι πολιτισμός.

Σήμερα ο κόσμος αλλάζει τόσο γρήγορα! Αξίες του παρελθόντος παραμερίζονται, για χάρη της ταχύτητας, της προσαρμογής, της δύναμης και της επιτυχίας.

Σήμερα, το να είσαι ευγενικός είναι λιγότερο… αποτελεσματικό! Σε διαπροσωπικό και επαγγελματικό επίπεδο θα σε βοηθήσει σημαντικά, ωστόσο σπάνια θα ακούσουμε στην τηλεόραση να μιλάνε για την ευγένεια κάποιου. Ούτε στο ίντερνετ, ούτε στα κοινωνικά δίκτυα θα γίνει θέμα.

Δε θα σας προβληματίσω περισσότερο για την κοινωνική και πολιτιστική πλευρά του θέματος. Υποθέτω ότι είσαι γονιός που εκτιμάει την αξία της ευγένειας και για αυτό θέλεις να αναθρέψεις το παιδί σου με αυτή την αρχή.

Τι σημαίνει πραγματικά «ευγένεια»

Πριν μάθουμε κάτι στα παιδιά μας, πρέπει να αναρωτηθούμε αν εμείς οι ίδιοι γνωρίζουμε πραγματικά τι σημαίνει ευγένεια.

Δεν χρειάζεται να πω ότι, αν εμείς έχουμε μπερδεμένη την έννοια στο μυαλό μας ή αν εμείς δεν την εφαρμόζουμε πραγματικά, δεν μπορούμε να την μεταδώσουμε σε κανέναν!

Πρώτα ας διαβάσουμε προσεκτικά τους ορισμούς που δίνονται από το λεξικό του Τριανταφυλλίδη.

Ορισμός #1:

Η καλή συμπεριφορά, σύμφωνη με τους κανόνες που η κοινωνία έχει επιβάλει

Ορισμός #2:

Ανωτερότητα ιδίως από ηθική, πνευματική ή αισθητική άποψη

Μελετώντας βαθύτερα την έννοια, οι γλωσσολόγοι επιστήμονες του 12ου Συνεδρίου Ελληνικής Γλωσσολογίας, επισήμαναν κάποια χαρακτηριστικά που η έννοια της ευγένειας έχει αποκτήσει στην πορεία της μέσα στο χρόνο μέχρι σήμερα.

Θα προσαρμόσω αυτά τα σχόλια στο θέμα και τον ρόλο μας ως γονείς.

Τι δεν είναι ευγένεια (που συχνά μπερδεύουμε):

  1. Να κάνω τα χατίρια.
  2. Να λέω μόνο ναι.
  3. Να κάνω πίσω, επειδή έτσι πρέπει, για να μην υπάρξει σύγκρουση.
  4. Να συγχωρώ, γιατί έτσι πρέπει.
  5. Να κρύβω τα πραγματικά μου συναισθήματα.
  6. Να μην υπερασπίζομαι τον εαυτό μου.
  7. Να είμαι πιο αυστηρός/ή απ’ όσο είναι απαραίτητο.

Τι είναι πραγματικά ευγένεια:

  1. Να παραμένω ψύχραιμος/η ότι και αν συμβαίνει. Ακόμα και αν δείξω ότι η κατάσταση είναι σοβαρή ή ότι έχω θυμώσει, αυτό να γίνει μέσα σε ένα πλαίσιο αυτοελέγχου και ψυχραιμίας.
  2. Να σέβομαι την προσωπικότητα του παιδιού (και του κάθε «άλλου»).
  3. Να ακούω προσεκτικά.
  4. Να διαχειρίζομαι τα ακραία συναισθήματα, να μην δραματοποιώ.
  5. Να μην χαρακτηρίζω άσχημα και να μην κατηγορώ το παιδί (ή το άτομο), αλλά να εξηγώ με λέξεις, που να είναι όσο το δυνατόν πιο ουδέτερες και όχι επικριτικές, γιατί η τάδε πράξη δεν μου αρέσει ή δεν τη δέχομαι.
  6. Να αναγνωρίζω στο παιδί τις ιδέες, τις ανάγκες, τις επιθυμίες και τα δημιουργήματά του.
  7. Να του μιλάω με τον «σεβασμό» που θα μιλούσα σε έναν άγνωστο ενήλικα άνθρωπο, με τον οποίο πρέπει να συνεργαστώ (π.χ. θα ήθελες αυτό ή εκείνο; ή πώς νομίζεις ότι πρέπει να το κάνουμε αυτό;). Φυσικά στα πλαίσια και τα θέματα που επιτρέπει η αντίληψη και η ηλικία του.

Τι μπορούμε να κάνουμε λοιπόν εμείς, για να βοηθήσουμε τα παιδιά μας να μάθουν να είναι ευγενικά, με φυσικό και ουσιαστικό τρόπο και όχι λόγω υποχρέωσης;

Ενθάρρυνε τη συμμετοχή στις εργασίες

Αυτή η διαδικασία, θα διδάξει στα μικρά παιδιά ότι, κάθε αποτέλεσμα, κρύβει από πίσω κόπο, που κάποιος αληθινός άνθρωπος έκανε. Αν βιώσει τον κόπο, τότε μπορεί να εκτιμήσει καλύτερα το αποτέλεσμα.

Γνωρίζω συχνά νέους γονείς, με τους οποίους συνεργάζομαι, οι οποίοι πιστεύουν ότι, αν τα παιδιά ασχολούνται με καθημερινά πράγματα (όπως π.χ. το πλύσιμο των πιάτων), δε θα μπορέσουν να ασχοληθούν μετά με εκείνα που θα του φέρουν την επιτυχία και τα πλούτη.

Υπάρχει πραγματικά αυτή η πεποίθηση… Δεν μου κάνει έκπληξη βέβαια, όμως πρέπει να γνωρίζουμε ότι κάτι τέτοιο δεν έχει αποδειχτεί, ενώ για το αντίθετο υπάρχουν πολύ ισχυρές ενδείξεις!

Δείξε το παράδειγμα

Ότι κάνεις θα κάνει. Ότι είσαι θα είναι. Αυτός είναι ο κανόνας στα πρώτα χρόνια. Αν θέλουμε να διδάξουμε την ευγένεια, πρέπει να είμαστε ευγενικοί και εμείς. Να είμαστε ευγενικοί προς εκείνα, αλλά και προς τους άλλους ανθρώπους που συναντάμε.

Το να είμαστε ευγενικοί μόνο με τα παιδιά και να είμαστε αγενείς με τον γείτονα που πάρκαρε μπροστά στο γκαράζ μας (παρ’ όλο που ξέρω πόσο εκνευριστικό μπορεί να είναι), τι μήνυμα πιστεύεται ότι υπο-επικοινωνεί;

Ευγενικός όμως δεν σημαίνει «μαλακός». Δεν σημαίνει ότι κάνω πίσω όταν θέλει να ξαναφάει σοκολάτα, ενώ δεν πρέπει. Δεν σημαίνει τίποτα άλλο από το να είμαι ευγενικός.

Μαμά, βοήθησε τον μπαμπά. Μπαμπά, βοήθησε την μαμά. Το παιδί βλέπει συνέχεια. Το άθροισμα των στιγμών που είδε ότι βοηθάμε και ότι είμαστε ευγενικοί είναι θεμελιώδους σημασίας στην εκπαίδευσή του! Κάθε μία μικρή ενέργεια προστίθεται και χρειάζονται πολλά παραδείγματα για να αποτυπωθεί στο μυαλό του και να γίνει «δικό του».

Διόρθωσε το παιδί με σωστό τρόπο

Έκανε κάτι λάθος. Έκανε μια ζημιά, χτύπησε ένα άλλο παιδάκι, κ.λπ..

Είναι πολύ σημαντικό να πάρεις μια ανάσα, να συγκρατήσεις την πρώτη σου παρόρμηση, είτε θες να το μαλώσεις, είτε θες να το συνετίσεις, είτε θες να το καλοπιάσεις… μην κάνεις τίποτα για μισό δευτερόλεπτο!

Δεν πρέπει να χρησιμοποιούμε ακραίες συναισθηματικές εκφάνσεις!

Μίλησέ του με σταθερή φωνή. Αν θες να είσαι αυστηρός, να είσαι ευγενικά αυστηρός. Αν θες να είσαι εκπαιδευτικός, να είσαι ευγενικά εκπαιδευτικός. Αν θες να είσαι επίμονος, να είσαι ευγενικά επίμονος.

Θες να το μαλώσεις; Ωραία… σκέψου πριν έρθει η ώρα να το χρειαστείς, πώς μπορείς να μαλώσεις ευγενικά ένα παιδί;

Κάτι σημαντικό σε αυτό είναι ότι, μόλις δείξει μεταμέλεια ή κατανόηση, μην πείτε τίποτα άλλο σχετικά με αυτό. Αλλάξτε έκφραση και για κανέναν λόγο μη συνεχίσετε να δείχνετε ενοχλημένη/ος.

 

Ξεκινήστε με αυτά και θα δείτε σημαντικά αποτελέσματα.

Να θυμάστε ότι τα παιδιά είναι αληθινοί άνθρωποι, με φωτεινή και σκοτεινή πλευρά.

Το να αναγνωρίζουμε αυτό που είναι πραγματικά, σημαίνει σεβασμός, σημαίνει κατανόηση και οδηγεί σε ευγενική συμπεριφορά.

 

Νάσος Θεοδοσόπουλος

Master Life & Executive Coach

Πιστοποιημένος σύμβουλος σχέσεων 

Coaching για γονείς και εφήβους

 

Photo by Allan Mas from Pexels

Νάσος Θεοδοσόπουλος
Νάσος Θεοδοσόπουλος
Μπορείς να είσαι ευτυχισμένη!
ABOUT EDITOR ALL ARTICLES